Talep tarafı katılımı hizmetine kimler ve nasıl katılır?

Talep tarafı katılımı nedir, ne değildir?

Talep Tarafı Katılımı, lisanslı bir toplayıcının portföyündeki uygun tüketim tesislerinin, sistem işletmecisi TEİAŞ’ın talimatı üzerine elektrik tüketimini doğrulanabilir biçimde azaltmasıdır. Tedarik dönemi için seçilen kapasite hazır tutulur; aktivasyon talimatı verildiğinde azaltım ölçülür ve dönemsel şartnameye göre değerlendirilir.

Bu hizmet bir elektrik indirimi, kesinti tazminatı, ev tipi tasarruf kampanyası veya jeneratör çalıştırma programı değildir. Bir tesisin yüksek tüketimli olması tek başına yeterli sayılmaz; lisanslı toplayıcı, tesis kaydı, kontrol sayacı, uzaktan veri, performans testi, teklif ve güvenli operasyon koşulları birlikte sağlanır.

Tüketim tesisi ile toplayıcının rolünü ayırın

Tüketim tesisi; geçmiş tüketim, anlaşma gücü, sayaç, proses, güvenle azaltılabilir yük ve haberleşme verilerini hazırlar. EPDK’dan toplayıcılık lisansı bulunan piyasa katılımcısı ise TEİAŞ ile Talep Tarafı Katılımı Yan Hizmet Anlaşmasını imzalar, portföyündeki tesisleri modüle kaydeder, performans testlerini koordine eder ve tedarik teklifini verir.

TEİAŞ’ın 3 Haziran 2025’te canlıya aldığı modüle, toplayıcı TPYS kullanıcı adı ve şifresiyle erişir. Dağıtım seviyesindeki tesis kaydında TEİAŞ’ın 20 Mayıs 2026’da yayımladığı CSV örneği kullanılır. Bir tesisin yalnız kendi tüketim kaydını hazırlaması TEİAŞ’a doğrudan teklif yetkisi oluşturmaz.

Temmuz–Eylül 2026 şartnamesindeki tesis ve portföy eşikleri

2 Mart 2026 tarihli tedarik şartnamesinde bir tüketim tesisinin önceki 12 aylık kesinleşmiş uzlaştırma tüketiminin en az 5.000 MWh olması istendi. Tesis yeni ise veya tüketim verisi eksikse en az 3 MW anlaşma gücü arandı. Ayrıca şebeke işletmecisine ait mevcut kontrol sayacı ile kontrol, ölçüm, izleme, veri ve haberleşme altyapısının doğrulanması şart koşuldu.

Aynı tedarik döneminde toplayıcının portföy kapasitesi en az 37,5 MW olmalıydı. Kapasite teklifleri 1 MW adımlarla en az 30 MW, en çok 500 MW ve portföy kapasitesinin en çok yüzde 80’i kadar verilebiliyordu. Saatlik kapasite bedeli tavanı 7.000 TL/MW olarak belirlendi. Bunların tamamı dönemsel ihale koşullarıdır; sonraki duyuruya taşınmamalıdır.

• Tesis: son 12 aylık kesinleşmiş tüketim ≥5.000 MWh
• Veri yoksa veya eksikse: anlaşma gücü ≥3 MW
• Toplayıcı portföyü: ≥37,5 MW
• Kapasite teklifi: 30–500 MW, 1 MW adım, portföyün en çok %80’i
• 2026 üçüncü çeyrek saatlik kapasite bedeli tavanı: 7.000 TL/MW

Takvim, aktivasyon ve sayaç verisi nasıl işler?

2026 üçüncü çeyrek tedariki 1 Temmuz saat 00.00 ile 30 Eylül saat 23.59 arasını kapsadı. Kritik saatler 18.00–21.59 arasında bir ila dört ardışık saat olarak belirlendi. Kritik gün, pazar ve resmî tatiller dışındaki önceki gün saat 18.00’e kadar ilan edilir; talimat verilen kapasite boyunca azaltım sürdürülür.

Bu turda anlaşma evrakının son teslimi 15 Mayıs, performans testinin sonu 12 Haziran ve elektronik teklif günü 17 Haziran 2026 idi. Tarihler geçtiği için yeni başvuru sahibi bir sonraki TEİAŞ tedarik duyurusunu izlemelidir. Aktivasyon sonrası kritik gün sayaç verisi dört gün içinde modüle yüklenir; ödeme ve performans ölçümü beyanla değil doğrulanmış kayıtla yapılır.

Güvenli yük azaltma planı nasıl hazırlanır?

Yük azaltma planı; üretim hattı, HVAC, pompa, kompresör, soğutma, veri merkezi ve diğer yükleri tek tek sınıflandırmalı; iş sağlığı, yangın güvenliği, çevresel emniyet, ürün kalitesi ve yeniden devreye alma risklerini birlikte değerlendirmelidir. Bir yükün teknik olarak kapatılabilmesi, güvenle ve tekrar edilebilir biçimde azaltılabileceği anlamına gelmez.

Yangın algılama ve tahliye, sağlık, kritik proses güvenliği, zorunlu soğutma ve veri bütünlüğü yükleri onaylı mühendislik dışına çıkarılmamalıdır. Canlı pano veya şalt ekipmanında plansız manuel işlem yapılmaz. BMS/SCADA, koruma, otomasyon ve haberleşme değişiklikleri yetkili mühendis, tesis sorumlusu ve toplayıcının test planıyla yürütülür.

Süre ve ücret nereden doğrulanır?

Talep tarafı katılımında sabit ve sürekli geçerli tek bir başvuru takvimi veya gelir tutarı yoktur. Anlaşma başvurusu, test son tarihi, tedarik dönemi, teklif alt–üst sınırı, kapasite fiyatı, aktivasyon fiyatı ve ödeme koşulları her yeni TEİAŞ duyurusu ve şartnamesinden doğrulanmalıdır.

Toplayıcıyla yapılacak ticari sözleşmede portföy hizmet bedeli, gelir paylaşımı, ölçüm uyuşmazlığı, başarısız aktivasyon, teminat, veri erişimi, fesih ve sorumluluk hükümleri ayrı incelenmelidir. ALO186 ücret veya kazanç garantisi vermez; dönemsel TEİAŞ üst sınırı son kullanıcıya ödenecek net tutar değildir.